 |
| De esq. a dta: Manel Bouzamayor, presidente de Terras do Ortegal, e José López Hermida, presidente de Columba. |
O pasado venres, 26 de setembro tivo lugar a presentación do número 25 da revista cultural COLUMBA, editada na parroquia ferrolá de Cobas. O acto tivo lugar no local da asociación de veciños Santa Comba, a carón da nova igrexa parroquial de San Martiño de Cobas.
Falamos dunha parroquia, Cobas, de carácter rural, extensa, e situada no norte do concello de Ferrol, nas terras do antigo concello de Serantes, e que ten como elemento histórico-patrimonial máis destacado a capela de Santa Comba, de orixe románica. Como característica, dicir que a capela está ubicada nun illote costeiro, na praia de Santa Comba, cerca de cabo Prior, ao que unicamente se pode acceder en baixamar. Hai nunha romaría anual no último domingo do mes de xullo.
O feito de ser este o número 25 converte a Columba nunha das revistas de maior antigüidade xa non en Ferrolterra ou na provincia coruñesa, senón de toda Galicia, un mérito que cabe asignar ás persoas de dirixen a asociación. De feito Columba foi unha das revistas que se analizou en 2014 desde o equipo fundador de Terras do Ortegal para facer o deseño da noso anuario.
A revista conta cunha subvención do concello de Ferrol (que soporta o 80% do custo de maquetación e impresión), á que se suma algún patrocinio menor en forma de publicidade de varios negocios locais.
Non ten data fixa de aparición, se ben, nos últimos anos publicouse nos meses finais do ano. A tirada actual é de 400 exemplares, que se distribúe gratuitamente aos socios da entidade (case 150, na actualidade), a persoas da parroquia e parroquias cercanas, e de Ferrol en xeral, así como a varias bibliotecas da zona.
Contidos deste número
A revista soe conter artigos dedicados á parroquia na que ten a sede a asociación, pero tamén sobre a historia de Ferrol e outras temáticas non estrictamente ligadas ao territorio.
Este número presenta 10 colaboracións, cun total de 200 páxinas, con ilustracións e fotografías a cor, algo presente na revista desde o número 20, publicado en 2021.
Algúns dos colaboradores son habituais tamen na nosa revista, como Hixinio Puentes, cronista oficial de Mañón, David Fernández Abella (arqueólogo que dirixiu en 2025 a excavación no Campo da Torre de Ortigueira), ou o propio José López Hermida.
Entre os artigos deste número están:
- Corsarios no litoral noroeste de Galicia.
- Pedrfitas e menhires nas terras do antigo Concello de Serantes.
- Desamortización del iglesario de la parroquia de San Martín de Cobas.
- Radiotelegrafía militar y minería gallega.
- Sociedad y Unión de ganaderos de San martín de Cobas.
- Historia de la arqueología subacuática.
Acto de presentación
O conductor do acto foi José Manuel López Hermida, presidente da Asociación Cultural COLUMBA, e autor tamén de varios artigos publicados na revista Terras do Ortegal. Ante máis de 50 persoas que enchían o auditorio López Hermida deu un saúdo aos asistentes e dixo unhas palabras sobre a aoscxiación, que ten 29 anos de vida, e sobre a revista, que chega con este ao número 25, pois non toso os anos se publicou. Tamén comentou o seu propio artigo, sobre a desamortizació do igrexario de San Martiño de Cobas, un proceso que durou 60 anos.
E seguidamente deu paso a Manel Bouzamayor, presidente de Terras do Ortegal, como invitado específico para o acto, e encargado de dar conta dos diferentes artigos que compoñen o número. Na súa intervención Manel, cunha relación constante —primeiro por estudos e despois por traballo—coa vida ferrolá, e incluso coa propia parroquia de Cobas, comezou cunha reflexión sobre o significado da palabra cultura, non sempre apoiada de maneira consistente polas administración públicas encargadas, por lei, de fomentala. Falou das diferentes revistas de temática cultural que en formato de anuario hai na zona norte da provincia coruñesa, que representan unha riqueza non sempre valorada, desde Hume (en As Pontes), a FerrolAnálisis (Ferrol), Revista de Neda (hoxe desaparecida, pois hai varios anos que se publicou o último número, desde a xubilación do bibliotecario que a coordinaba, Manuel Pérez Grueiro), Cátedra (Pontedeume)... ou a nosa propia revista Terras do Ortegal.
O acto rematou con breve coloquio, ao que seguíu un refrixerio con pinchos, ofrecido pola asocición a todas as persoas asistentes, ás que se repartiu gratuitamente un exemplar da revista.
---------------------
Nota 1. O nome da asociacion e da revista, Columba, coincide co nome da parroquia, Comba, que remiten ao latín columbus, pomba.
Texto e foto: Xosé María Torres
